Чие çырли

Рома пӗрремӗш класа вӗçлесен, çуллахи каникула ялти кукамăшӗ патне килчӗ. Кăçалхи  çул шӑрӑх та хӗвеллӗ пулчӗ, кӳршӗсен пахчинче тем пысӑкӑш чие йывăççи сарăлса ӳсет, хӗвелпе йӑлтӑртатакан тӗксӗм хӗрлӗ ҫырласемпе витӗннӗ. Рома кашни кун пахча хӗррипе иртсе çӳрерӗ, пӗр ывăç та пулин тутанса пăхас килчӗ, аран-аран тытӑнса тӑчӗ.
«Темиҫе ҫырла ҫеҫ, – шухӑшларӗ вӑл. – Никам та асӑрхамӗ!», тем пекех илӗртекен чие çырлине тутанас килчӗ.
Пӗррехинче кӑнтӑрлахи апат хыҫҫӑн, аслисем пурте хӑйсен ӗҫне пикеннӗ пек туйӑнсан, Рома хӑюлӑх ҫитерчӗ. Вӑл сарайӗнче тупнӑ пӗчӗк витрене илчӗ те чӗрне вӗҫҫӗн кӳршӗсен хӳми патне йӑпшӑнса пычӗ. Йӗри-тавра пӑхкаларӗ, никама та курмарӗ.Таврара шăплăх хуçаланать. Лутра пӳллӗскер пӗр решетке хăми урлӑ иртсе каҫрӗ те, сад пахчине кӗрсе те тăчӗ.
Чие ҫырли ӑна хӑйӗн пиҫсе ҫитнӗ ҫимӗҫӗсемпе илӗртнӗн туйăнчӗ. Рома меллӗн çӳлелле  сиксе, туратран ярса тытса туртӑнчӗ. Хулăнрах турат ҫине ларса, ҫырласене тирпейлӗн татса витрене пӑрахма пуҫларӗ. Вӗсем хуллен шанклатса кăна ӳкеҫҫӗ. Рома савăнăçлă, йӑл кулать: вӑт ку ӑнӑҫу!
Витрен ҫуррине яхӑн пухнă çеçчӗ, çурӑм хыҫӗнче такамăн сасси:
– Ак, ачам, мӗн тӑватӑн эсӗ  кунта? Çаклантăн-и?
Рома шартах сикрӗ, чутах турат ҫинчен персе анмарӗ. Ун умӗнче кӳршӗ, Ваня тете, аллине лейка тытнӑскер тăра парать. Ачан пичӗ хӗрелсе кайрӗ, пуҫне усрӗ те шӑппӑн мӑкӑртатрӗ:
– Эпӗ... эпӗ темиҫе ҫырла ҫеҫ…тутанса пăхасшăнччӗ, – хӗрелсе кайнăскер хуравларӗ Рома.
Ваня тете ассӑн сывласа ячӗ, унтан кӗтмен ҫӗртен йӑл кулчӗ:
– Пӗлетӗн-и мӗн? Аяла ан. Витрӳне те ил. Анчах тепрехинче ахаль ҫеҫ ыйт. Эпӗ сана хам та чие ҫырли мӗн чухлӗ кирлӗ, ҫавӑн чухлӗ татса паратӑп.
Рома ҫаплах именсе хуллентерех туратсенчен тытăнса анчӗ. Ваня тете йывӑҫ патне пычӗ, витре  тулли сӗтеклӗ ҫырла татса, ачана тыттарчӗ:
– Ил. Малашне асту вара: ыйтма намӑс мар пулӗ. Анчах вӑрттӑн ют ҫын пахчине кӗни тӗрӗс мар.
– Аттепе-аннене яла килсен каласа ан парăр тархасшăн. Кайран мана текех каникула кукамай патне ямаççӗ.
– Паллах никама та. Вăрттăнлăхра çеç пултăр. Ют çын пахчине вăрлама кӗни килӗшӳсӗр, – терӗ Ваня тете.
Рома кӳршине тав турӗ те витрине килне йӑтса кайрӗ. Ҫырласем калама ҫук тутлӑ пулчӗҫ, анчах халӗ вӑл пӗлтерӗшлӗ урок пулнине ӑнланса илчӗ тата кӑмӑллӑрах пулчӗ: тӳрӗ кӑмӑллӑх яланах чеелӗхрен лайӑхрах.